Kinderen naar school in Spanje: zo werkt het onderwijssysteem
Voor gezinnen met kinderen is school een van de eerste grote vragen bij emigratie naar Spanje. Publiek, privé of internationaal? Dit is hoe het systeem werkt en hoe je het beste kiest.
Door Bob van Woesik, laatst bijgewerkt 2026-02-27
Hoe is het Spaanse onderwijssysteem opgebouwd?
Het Spaanse onderwijs is verplicht van 6 tot 16 jaar. De structuur ziet er als volgt uit:
Educación Infantil (0-6 jaar): Kleuteronderwijs, niet verplicht maar breed beschikbaar. Eerste cyclus (0-3 jaar) is betaald. Tweede cyclus (3-6 jaar) is gratis aan publieke scholen.
Educación Primaria (6-12 jaar): Basisonderwijs, verplicht en gratis. Vergelijkbaar met de Nederlandse basisschool, maar loopt tot 12 jaar.
Educación Secundaria Obligatoria, ESO (12-16 jaar): Verplicht voortgezet onderwijs, 4 jaar. Vergelijkbaar met de Nederlandse onderbouw van het voortgezet onderwijs.
Bachillerato (16-18 jaar): Vrijwillig, 2 jaar. Voorbereiding op universiteit. Vergelijkbaar met havo bovenbouw / vwo.
Formación Profesional (FP): Beroepsonderwijs op verschillende niveaus, vergelijkbaar met mbo.
Het schooljaar loopt van september tot juni. Zomervakantie duurt van juni tot september, veel langer dan in Nederland.
Drie keuzes: publiek, concertado of internationaal
Als ouder in Spanje heb je drie opties voor je kind.
Publieke scholen (colegios públicos) zijn volledig gratis en gefinancierd door de overheid. Onderwijs is in het Spaans (en soms in de regionale taal). Kwaliteit verschilt per school en regio maar is in de meeste gevallen goed. De uitdaging voor kinderen die geen Spaans spreken: ze worden meteen ondergedompeld in de taal. Dat gaat bij jonge kinderen (tot 8-9 jaar) verrassend snel, bij oudere kinderen kost het meer tijd.
Concertado scholen zijn privéscholen die gedeeltelijk door de overheid worden gefinancierd. Ze vragen een kleine eigen bijdrage. Vaak verbonden aan een religieuze instelling. Kwaliteit is doorgaans vergelijkbaar met of iets hoger dan publiek. Wachtlijsten zijn common.
Internationale scholen geven onderwijs in het Engels (of soms Nederlands, Duits of Frans). Volgen het curriculum van het thuisland, IB (International Baccalaureate), Brits, Amerikaans of Nederlands. Voordeel: uw kind heeft geen taalachterstand en kan makkelijker terug naar Nederland. Nadeel: kosten €4.000 tot €15.000 per jaar afhankelijk van school en regio. En de sociale integratie met Spaanse leeftijdgenootjes is beperkter.
Hoe schrijf je je kind in op een Spaanse school?
Inschrijving verloopt in Spanje via een rayonsysteem, je kind heeft voorrang op de school in jouw wijk. Dit maakt je woonadres belangrijk bij de schoolkeuze.
Benodigde documenten:
- Empadronamiento (bewijs van inschrijving in de gemeente, verplicht)
- Paspoort of identiteitsbewijs van het kind
- NIE van het kind (sommige scholen vragen dit, anderen niet)
- Vaccinatiebewijs
- Eventueel rapport of schoolbewijs van de vorige school
Tijdstip: De officiële inschrijvingsperiode voor publieke scholen is doorgaans in maart/april voor het volgende schooljaar. Kom je later in het jaar aan, dan kun je ook buiten die periode inschrijven, de school is verplicht een kind aan te nemen als er plek is.
Voor internationale scholen is er geen vaste inschrijvingsperiode, maar populaire scholen hebben wachtlijsten. Neem zo vroeg mogelijk contact op.
De taalbarrière: hoe gaat je kind daarmee om?
Dit is de vraag die de meeste ouders bezighoudt. Het eerlijke antwoord: jonge kinderen pakken de taal verbazingwekkend snel op. Kinderen tot een jaar of 9 à 10 zijn in staat om binnen één schooljaar functioneel Spaans te leren, vaak zonder formele les. Ze leren spelenderwijs, via vriendjes en door gewoon in de taal ondergedompeld te zijn.
Voor oudere kinderen, tieners in de ESO, is de overgang moeilijker. De lesstof is complexer, de sociale dynamiek is anders en het duurt langer voor je echt meedoet. Een tussenoplossing die veel ouders kiezen: een jaar of twee internationale school, gevolgd door overstap naar publiek of concertado.
Spaanse scholen bieden soms taalondersteuning (aula de acogida) voor nieuwkomers, extra begeleiding in het Spaans. Vraag hier actief naar bij de school.
Investeer als gezin in Spaanse lessen voor jezelf én voor de kinderen voor vertrek. Zelfs een basisniveau scheelt enorm in het begin.
Regionale talen: wat betekent dat voor jouw kind?
Spanje heeft naast het Castiliaans (Spaans) ook officiële regionale talen. Afhankelijk van waar je woont, heeft dat directe gevolgen voor het onderwijs van je kind.
Catalonië: Onderwijs is grotendeels in het Catalaans. Castiliaans is ook een verplicht vak maar is niet de voertaal. Dit is een politiek gevoelig onderwerp in Spanje. Voor kinderen die vanuit Nederland komen is dit een extra drempel, ze leren twee talen tegelijk.
Baskenland: Baskisch (Euskera) speelt een grote rol. Er zijn scholen met Baskisch als voertaal, Spaans als voertaal, of een mix. Ouders kiezen zelf welk model.
Valencia en Balearen: Vergelijkbaar met Catalonië, Valenciaans resp. Catalaans naast Spaans.
Andalusië, Madrid, Castilië: Alleen Castiliaans. Makkelijker voor nieuwkomers.
Als je nog vrij bent in je locatiekeuze en kinderen hebt in de schoolgaande leeftijd, is dit een factor om in je overweging mee te nemen.
Kosten van onderwijs in Spanje
Publiek onderwijs is in Spanje gratis, maar er zijn bijkomende kosten:
- Schoolmateriaal (boeken, schriften, agenda): €100 – €300 per jaar. Sommige scholen werken met een boekenfonds waarbij je boeken huurt, wat goedkoper is.
- Schooluniform: bij veel concertado en internationale scholen verplicht. €80 – €200 voor een compleet pakket.
- Buitenschoolse activiteiten (extraescolares): sport, muziek, talen. €20 – €80 per activiteit per maand.
- Schoolmaaltijden (comedor): de meeste Spaanse scholen bieden een warme lunch aan. €4 – €7 per dag, vaak gesubsidieerd afhankelijk van inkomen.
Internationale scholen zijn beduidend duurder:
- Nederlandstalige internationale scholen (Amsterdam School in Madrid, Dutch School Barcelona): €5.000 – €9.000 per jaar
- Britse of Amerikaanse internationale scholen: €8.000 – €15.000 per jaar
- IB-scholen: €10.000 – €20.000 per jaar